Ankara’nın o sırada yeni mahallelerinden Yenimahalle’de yaşayan akrabalarımıza ziyaretlerde mahallenin adının verdiği bir olumlu havayı hissettiğimi hatırlıyorum. Yeni olan şeylere ilgi duymakla bildik olandan şaşmamak arasında kaldığım, düşüncemin somutlaştırmayı esas aldığı zamanlar, okumayı bile öğrenmemişken. İzmir treninin en soğuk durağı Eskişehir’in eski olmasıyla soğukluğunu bağdaştırmam gibi. Soğuk ve sıcak arasındaki bağlantıyı da eski/yeni, bayat/taze ikileminden […]
Ankara’nın o sırada yeni mahallelerinden Yenimahalle’de yaşayan akrabalarımıza ziyaretlerde mahallenin adının verdiği bir olumlu havayı hissettiğimi hatırlıyorum. Yeni olan şeylere ilgi duymakla bildik olandan şaşmamak arasında kaldığım, düşüncemin somutlaştırmayı esas aldığı zamanlar, okumayı bile öğrenmemişken. İzmir treninin en soğuk durağı Eskişehir’in eski olmasıyla soğukluğunu bağdaştırmam gibi. Soğuk ve sıcak arasındaki bağlantıyı da eski/yeni, bayat/taze ikileminden kurmaz mıyız?
Yeni olanla ilişkimiz zaman içinde değişkendir. 1665’te inşaatı tamamlanmış olan Yeni Cami adı yeni, kendisi eski olsa da, adını koyanların zaman çerçevesinde yeniydi. Yeni’nin kendisiyle karşılaştığımız andan başlayarak eskimeye başladığındaki tipte bir değişkenlik. ‘Daha yeni’si gelene kadar bile beklemeden gerçekleşen bu eskimenin davranışsal karşılığı ‘alışmak’tır. Yeni alışıldıkça eskir.
Yeni ile eski arasındaki fark, kelimenin değişik dillerdeki karşılıklarında olduğu gibi, taze, genç, ileri (ilerlemiş) ile bayat, yaşlı, geri (kalmış) arasındaki fark ile sıkça örtüşür. Bu tanım kaymalarının yeni kelimesini daha çekici kılmasını anlayabiliyorum. Faşizmin bile, yenisi, hatta daha havalı bir ifadeyle, ‘neo-’su makbul.
Yeniye dönersek, eyleme dönük bir tanım da yapabiliriz: Bildik ve rahat bir durumdan çıkmayı, harekete geçmek, ya da var olan bir hareket biçimini değiştirmeyi (örneğin, her zaman gittiğiniz yoldan çıkmayı) gerektiren ya da tanımı gereği içeren durum. Beynin çalışma tarzına etkisi uyandırıcı, canlandıran, tazeleyen cinsten… Beyinde, dolayısıyla zihinde bir işleyiş değişikliği, hatta odak ya da hedef oluşturucu (veya nereden baktığınıza göre, hedef saptırıcı) etkisi olan bir nitelik. O zaman, yenilik, bir hedefe yönelik eylemde, bildik yol ve yöntemlerin dışına çıkmak olur mu? Bildiğimiz bir oyunu yeni kurallara göre oynayabilmek ve oynatabilmek anlamına da alınabilir.
“Yeni bir şeyler olsun hayatımızda.” Bu arzunun getirdiklerinin başkalarının hayatlarındaki benzer arzular ile örtüşüp örtüşmemesi de yaşamın akışını etkiler, hatta belirler.
Yenilik var bir de, ona da bildiğinden (bilerek) şaşmak desek? O zaman yenilik bir serüven olur. Sonunun hüsranla bitmesi olasılığını göze aldığımız bir serüven… Olsun, hedefe varamasak da yolda yaşadıklarımızın bir anlamı var…
Genç çok yakın bir zamanda yaşadığı çocukluğundan koşar adım uzaklaşmaya çalıştığı bir dönemdedir. Çocukluğunun ana karakterleri olan anne babası ile olan ilişkisine yeni bir anlam vermeye, bağımsız olmaya, ayrı durmaya ama kopmamaya çalışmaktadır. Önündeki sonsuz olasılıklar içinden her adımda sadece birini seçerek yaşamını inşa etmektedir. Bir gencin deyişiyle, uzayda yıldızlar arasında yalnız gezmektedir. Dönüp dolaşıp […]
Devamını Oku
TBMM’nin açılış tarihinin Cumhuriyet’in çocukları için bir bayram ilan edilmiş olmasının günümüz için tek bir anlamı var: Önce çocuklar. Bu anlama uygun davranıp davranmadığımıza göre kendimizi değerlendirebiliriz. Çocuklara ne kadar değer verdiğimizi nasıl ölçebiliriz? Kaç para harcadığımızdan daha iyi bir ölçü yok. Yeni doğanlar, bebekler, küçük çocuklar, anneleri-babaları… Eğitim şart, ama nasıl bir eğitim? Çocukların […]
Devamını Oku
DÜŞLER KENTİ ANKARA Öyle değil midir? Ankara’nın bir “düşler kenti” olduğunu 1987’den beri haykırırım, da herkes duyar mı, kimse duymaz mı? Kimisi duyar da duymazdan mı gelir? Bastığı toprağı ayağının altında kendi varlığı için anıt kaidesi ya da çöp zannedenler ayırt etmez, edemez zaten bunu. Bir de portal alanı çizmişim Ankara Ankara Güzel Ankara şiir […]
Devamını Oku
Ankara, her bir sokağında ayrı bir hikâyenin, her köşesinde farklı bir dönemin izini taşıyan bir şehir. Bu nedenle var olan binaları, parkları, sokakları, caddeleri ve mekânları da bizlere çok şey anlatabiliyor. Cumhuriyet modernizminin planlı başkenti olma mirasını omuzlarında taşıyan bu şehir, bu güçlü mirasla birlikte kendini yenileme potansiyelini de her zaman bağrında saklar. Bugünlerde Çankaya’nın […]
Devamını Oku